Een dagje uit hoeft niet duur te zijn. Verspreid over heel Vlaanderen en Brussel vind je tientallen musea, cultuurhuizen en belevingssites waar je volledig gratis binnen kan. Of je nu op zoek bent naar kunst, geschiedenis, natuur of avontuur: er is voor elk wat wils. Wij maakten een overzicht van de leukste gratis uitstappen voor deze zomer – met praktische info over openingsuren en parkeren.

Gratis musea en cultuurbezoeken deze zomer in België ( tips voor Vlaanderen en Brussel )
Provincie Antwerpen
Middelheimmuseum – Antwerpen
Het Middelheimmuseum is een uniek openluchtmuseum waar moderne en hedendaagse sculpturen staan opgesteld in een prachtig historisch park. De werken van grote namen zoals Auguste Rodin, Henry Moore, Ai Weiwei en Dan Graham vormen samen een wandeling door de kunstgeschiedenis. Het park is opgedeeld in thematische zones: Beweging, Menselijke Natuur, Stedelijke Wildheid en Fusie.
Praktisch:
Adres: Middelheimlaan 61, 2020 Antwerpen
Openingsuren zomer (mei–augustus): dagelijks 10u–20u (maandag gesloten, behalve Paasmaandag en Pinkstermaandag)
Parkeren: gratis parking aan de Beukenlaan, op 300 meter van de ingang. Er zijn ook 2 voorbehouden plaatsen voor personen met een beperking vlak bij de ingang.
Let op: Het Middelheim kasteel en het MIKA-café gaan in oktober 2026 dicht voor restauratiewerken. Het park zelf blijft gewoon open.
Toegankelijkheid: rolstoelen en golftreintjes zijn beschikbaar op reservatie.
Website: middelheimmuseum.be
Het Predikheren – Mechelen
In het hart van Mechelen vind je Het Predikheren, een voormalig 17de-eeuws Dominikanenklooster dat werd omgevormd tot een indrukwekkende stadsbibliotheek en culturele ontmoetingsplaats. Het gebouw won de Onroerenderfgoedprijs 2020 en werd door de IFLA uitgeroepen tot één van de vijf mooiste bibliotheken ter wereld. Ideaal voor een rustiger zomermiddag met de kinderen – de aangrenzende Tinelpark heeft een watergebied speelplein.
Praktisch:
Adres: Goswin de Stassartstraat 88, 2800 Mechelen
Openingsuren zomer (juli–augustus): di & do 10u30–17u, wo & vr 10u30–17u, za 10u–16u. Zondag en maandag gesloten.
Parkeren: geen parkeerplaatsen op straat. Gebruik Parking Tinel (Edgard Tinellaan 5) of Parking Veemarkt (600 meter). Personen met een beperking hebben 2 voorbehouden plaatsen direct aan de ingang.
Rondleidingen: groepsrondleidingen van 90 min. zijn beschikbaar in het Nederlands, Frans, Engels en Duits (minimum 2 weken vooraf boeken, €110 per gids).
Website: visit.mechelen.be
Provincie Limburg
Het Stadsmus – Hasselt
Het Stadsmus is het officiële stadsmuseum van Hasselt en bewaart de regionale geschiedenis, de typische Hasseltse keramiek en hedendaagse kunst. Via het digitale archief Hasselt Erfgoed Online kan je ook thuis al snuffelen. In de zomer organiseert het museum regelmatig carillonomnestours.
Praktisch:
Adres: Guido Gezellestraat 2, 3500 Hasselt
Openingsuren zomer (1 april–31 oktober): di t/m zo 11u–17u. Maandag gesloten.
Parkeren: betaald parkeren bij Parking Dusart (Kolonel Dusartplein, 800 plaatsen) – op 5 minuten wandelen. Parking Quartier Bleu is een alternatief (€12/dag, 10 min. van de Grote Markt).
Tijdelijke hinder: de lift is momenteel buiten dienst, waardoor de bovenverdiepingen niet rolstoeltoegankelijk zijn. De gelijkvloerse zalen, inclusief tijdelijke tentoonstellingen, zijn wel bereikbaar via een aparte ramp in de binnenplaats.
Website: hetstadsmus.be
Provincie Oost-Vlaanderen
Hotel d'Hane Steenhuyse & Huis Arnold Vander Haeghen – Gent
Op de Veldstraat in Gent staan twee prachtige 18de-eeuwse stadspaleizen recht tegenover elkaar. Hotel d'Hane Steenhuyse toont de overgang van Louis XV-barok naar Louis XVI-neoclassicisme en heeft een bijzondere historische link: koning Lodewijk XVIII van Frankrijk verbleef er tijdens zijn ballingschap in 1815. Schuin ertegenover toont Huis Arnold Vander Haeghen de rijkelijk ingerichte burgerlijke interieurs uit de late 19de eeuw, inclusief de gereconstrueerde werkkamer van Nobelprijswinnaar Maurice Maeterlinck.
Praktisch:
Adressen: Veldstraat 55 (d'Hane Steenhuyse) en Veldstraat 82 (Vander Haeghen), 9000 Gent
Openingsuren: vr & za 14u–18u; zo 10u–18u (bovenverdiepingen sluiten om 17u30). Tijdens de Gentse Feesten ook open op ma t/m za 14u–18u.
Parkeren: Gent heeft een lage-emissiezone (LEZ) en een uitgebreid voetgangersgebied. Je kan niet met de wagen tot aan de deur. Gebruik P1 Vrijdagmarkt of een P+R parking buiten het centrum en neem de tram.
Tip: Huis Vander Haeghen organiseert van 16 juli t/m 27 september 2026 de tentoonstelling The Narrative of the Lens: Wandering.
Website: historischehuizen.stad.gent
Mola Molencentrum – Wachtebeke
Iets buiten de stad, in het Domein Puyenbroeck, vind je Mola Molencentrum: een erfgoedsite volledig gewijd aan wind- en watermolens. In 2026 viert Mola zijn 50ste verjaardag (Mola50) met extra workshops en rondleidingen. Een leuke, actieve uitstap voor het hele gezin.
Praktisch:
Adres: Puyenbrug 5, 9185 Wachtebeke (in Domein Puyenbroeck)
Openingsuren: wo t/m zo 9u30–17u (in de zomer soms tot 18u bij evenementen). Ma & di gesloten.
Parkeren: gratis parking P1 of P op het domein Puyenbroeck, vlakbij het kasteel.
Groepen: vooraf boeken verplicht voor groepsrondleidingen (€70/gids).
Website: oost-vlaanderen.be/mola
Stadsmuseum Vleeshuis – Dendermonde
Het Vleeshuis in Dendermonde is gevestigd in een beschermde 15de-eeuwse vleeshal en toont regionale archeologische vondsten. Het absolute blikvanger: een compleet mammoetskelettje van 28.000 jaar oud, gevonden in een nabijgelegen polder. Een echte aanrader voor kinderen én volwassenen.
Praktisch:
Adres: Grote Markt 32, 9200 Dendermonde
Openingsuren zomer (1 maart–31 oktober): di t/m vr 9u30–12u & 13u–18u; za & zo 13u–18u. Maandag gesloten. December volledig gesloten.
Parkeren: gratis parking aan De Bruynkaai (Noordlaan, 24/7 gratis) of Parking Kazerne (gratis tot 30 juni 2026). Daarna betaald ondergronds parkeren bij Parking Oude Vest.
Let op: het historische gebouw heeft steile trappen naar de bovenverdiepingen.
Website: toerismedendermonde.be
Brussel en Vlaams-Brabant
House of European History – Brussel
Het House of European History vertelt het verhaal van Europa van de 19de eeuw tot vandaag. Interactieve opstelling, gratis toegang en multimedia-gidsen in alle 24 officiële EU-talen. Ideaal voor een educatieve uitstap met tieners.
Praktisch:
Adres: Rue Belliard 135, 1000 Brussel
Openingsuren: ma 13u–18u; di t/m vr 9u–18u; za & zo 10u–18u. Gesloten op 1/1, 1/5, 1/11, 24/12, 25/12 en 31/12. Laatste toegang om 17u30.
Zomer (juli–augustus): di t/m vr ook al open vanaf 10u.
Belangrijk: je moet door een beveiligingscontrole (zoals op een luchthaven) en een fysieke identiteitskaart of paspoort is verplicht voor toegang. Grote bagage is niet toegestaan.
Parkeren: zeer beperkt straatparkeren. Gebruik het openbaar vervoer – station Brussel-Luxemburg ligt op 5 minuten wandelen. Betaald parkeren bij Parking 2 Portes.
Website: historia.europa.eu
Parlamentarium – Brussel
Het Parlamentarium is het grootste parlementaire bezoekerscentrum van Europa en legt op een toegankelijke manier uit hoe de Europese democratie werkt. Gratis multimedia-gidsen in alle 24 EU-talen, een interactief EU-quiz en een indrukwekkend 3D-projectiemodel van de Brusselse regio.
Praktisch:
Adres: Wiertzstraat 60, 1047 Brussel
Openingsuren: ma 13u–18u; di t/m vr 9u–18u; za & zo 10u–18u. Gesloten op 1/1, 1/5, 1/11, 24/12, 25/12 en 31/12.
Belangrijk: ook hier beveiligingscontrole + verplichte fysieke identiteitskaart of paspoort.
Parkeren: zo goed als geen straatparkeren. Gebruik het openbaar vervoer via station Brussel-Luxemburg.
Website: visiting.europarl.europa.eu
Museum van de Nationale Bank – Brussel
Ondergebracht in een prachtig gerestaureerd bankgebouw uit 1872, maakt het Museum van de Nationale Bank economische geschiedenis verrassend boeiend via interactieve spellen en een gratis audiogids. Volledig toegankelijk en ideaal voor een weekdagbezoek.
Praktisch:
Adres: Warmoesberg 57, 1000 Brussel
Openingsuren: ma t/m vr 9u–17u. Gesloten in het weekend (check de website voor eventuele extra openingen tijdens feestdagen).
Parkeren: geen eigen parking. Betaald parkeren bij Parking Gare Centrale of Parking Albertine-Square.
Website: museum.nbb.be
Heldenland – Tienen
Op zoek naar een actieve, goedkope familiedag? Heldenland in Tienen is een avonturenpark gebouwd van gerecycleerde industriële materialen door de helden van het Ketnet-programma. Er is een zipline van 25 meter, een klimtoren van 5 meter en inclusieve schommels. Het park zelf is 24/7 gratis toegankelijk.
Praktisch:
Adres: Martelarenplein / Goossensvest, 3300 Tienen
Openingsuren park: 24/7, gratis en in openlucht. De Heldenbar & het terras openen enkel in het voor- en najaar bij goed weer.
Parkeren: betaald parkeren bij de SNCB-stationsparking P1 of P2 in Tienen – gratis in het weekend en op weekdagen tussen 19u en 7u.
Website: tienen.be/heldenland
Sven Nys Cycling Center – Tremelo (Baal)
Fietsliefhebbers opgelet! Het Sven Nys Cycling Center in Baal (Tremelo) is hét belevingscentrum voor veldrijden en mountainbiken in Vlaanderen. Het Belevingscentrum (museum) is gratis toegankelijk, de buitenpiste is dag en nacht open, en professionele berg- en grindelbikes zijn ter plaatse te huren.
Praktisch:
Adres: Balenbergstraatje 11, 3128 Baal (Tremelo)
Openingsuren museum: di t/m zo 10u–18u. Maandag gesloten.
Buitenpiste: 24/7 gratis toegankelijk (niet verlicht 's nachts).
Velo restaurant: wo–do 11u30–21u; vr–za 11u30–22u; zo 10u–21u.
Parkeren: gratis parking ter plaatse aan het Balenbergstraatje.
Website: svennyscyclingcenter.be
Provincie West-Vlaanderen
Kortrijk 1302 – Kortrijk
De Slag der Gulden Sporen herbeleven? Dat kan in de Onze-Lieve-Vrouwekerk in Kortrijk. De interactieve tentoonstelling Kortrijk 1302 gebruikt indrukwekkende HD-projectiemapping om die historische veldslag tot leven te brengen. Volledig toegankelijk en een geweldige uitstap voor schoolgaande kinderen.
Praktisch:
Adres: Deken Zegerplein 1 (Onze-Lieve-Vrouwekerk), 8500 Kortrijk
Openingsuren: dagelijks 10u–17u. Occasionele vroege sluitingen (bv. op 27 juni om 16u, laatste show om 15u30).
Parkeren: betaald straatparkeren in de nabijgelegen rode zone (max. 2u, €2/u). Gratis parkeren op zondag, feestdagen en dagelijks tussen 19u en 9u aan de Leiehavens.
Website: kortrijk1302.be
Basiliek van het Heilig Bloed – Brugge
Eén van de meest bijzondere bezienswaardigheden van Brugge: de Basiliek van het Heilig Bloed op de Burg. De dubbele kapelstructuur combineert een Romaanse benedenkapel uit de 12de eeuw met een neogotische bovenkapel. De toegang tot de basiliek is gratis; alleen het bijhorende Schatkamermuseum kost €5 (kinderen onder 12 jaar gratis). Dagelijks van 14u tot 16u vindt de Vereringsplechtigheid van de Relikwie plaats.
Praktisch:
Adres: Burg 13, 8000 Brugge
Openingsuren: dagelijks 10u–17u15. Jaarlijkse onderhoudsluiting half januari (bv. 12–17 januari 2026).
Parkeren: Brugge heeft een grotendeels autovrij historisch centrum. Gebruik een P+R parking aan de rand van de stad of betaald ondergronds parkeren bij Centrum-'t Zand of Pandreitje.
Let op: tijdens kerkdiensten zijn de kapellen uitsluitend voor gelovigen.
Website: holyblood.com
Praktische tips voor je gratis uitstap
Controleer altijd de actuele status: sommige sites ondergaan tijdelijk renovatiewerken of hebben liften die buiten dienst zijn. Check de website voor je vertrekt.
Profiteer van gratis parkeervensters: in Tienen zijn de stationsparking volledig gratis in het weekend en 's avonds. In Kortrijk parkeer je gratis aan de Leiehavens buiten de spitsuren.
Neem je identiteitskaart mee: voor het Parlamentarium en het House of European History is een fysieke identiteitskaart of paspoort verplicht om binnen te raken.
Combineer je bezoek: het Middelheimmuseum in Antwerpen grenst aan de parken Vogelzang en Den Brandt – perfect voor een volledige dag zonder extra kosten. Het Predikheren in Mechelen sluit naadloos aan op de Tinelpark.
Schoolgroepen en verenigingen: sites zoals experience.brussels en het Meuniersmuseum in Brussel zijn enkel voor groepen of onder de week toegankelijk. Ideaal voor sociaal-culturele verenigingen die een gratis uitstap zoeken.
Alle informatie in dit artikel is gebaseerd op gepubliceerde openingsuren en tarieven voor de zomer van 2026. Controleer steeds de officiële website van het museum voor de meest recente informatie.